Foto: uit open bronnen

Psychologen merken op dat kinderen intonatie en emotionele signalen waarnemen lang voordat ze woorden beginnen te begrijpen

Het kiezen van een naam voor een kind is een van de meest intieme en symbolische momenten in het leven van een gezin. Het kan een eerbetoon zijn, een teken van dankbaarheid of het begin van een nieuwe familiegeschiedenis. Maar wat als die keuze een bron wordt van verborgen conflicten en emotionele druk van dierbaren. Dat is precies de situatie die The Washington Post onlangs aankaartte in haar adviesrubriek, waarin ze een probleem belichtte dat veel families eigenlijk wel kennen: passieve agressie vermomd als “grapjes”, “herinneringen” of “persoonlijke vijandigheid”.

Op het eerste gezicht lijkt afkeer van de namen van kleinkinderen misschien een onschuldige subjectieve reactie, maar regelmatige negatieve associaties, herhaalde verhalen uit het verleden en een spottende toon gaan niet langer over smaak. Het gaat om gedrag dat een doel en gevolgen heeft.

Psychologen merken op dat kinderen intonatie en emotionele signalen waarnemen lang voordat ze woorden begrijpen. Zelfs als het kind de betekenis van wat er gezegd wordt nog niet beseft, ligt de sfeer van devaluatie vast op een lichamelijk en emotioneel niveau.

Heimelijke agressie als vorm van controle

In zulke familieconflicten gaat het vaak niet om een kind of zelfs een naam. Het gaat om macht en grenzen. Als een ouder familielid zichzelf toestaat om minachting te tonen voor de keuze van de ouders, vooral selectief, in het bijzijn van slechts één van de partijen – kan dit een vorm van passieve agressie zijn.

  • Als het gedrag verandert afhankelijk van wie er aanwezig is, is het bewust;
  • als de opmerkingen alleen stoppen na een direct gesprek, dan werkt negeren niet;
  • als de ene ouder zich ongemakkelijk voelt, maar de andere aanbiedt om “het te verdragen”, wordt het probleem verergerd.

Waarom “gewoon negeren” niet de oplossing is

Het idee van negeren lijkt vaak vredestichtend, maar in werkelijkheid verschuift het de verantwoordelijkheid naar degene die beledigd is. Onuitgesproken grieven stapelen zich op in de familie en passieve agressie heeft de neiging om toe te nemen in plaats van te verdwijnen.

Als een partner het probleem minimaliseert, kan dat bovendien worden gezien als een gebrek aan steun. En bij kindgerelateerde kwesties is ouderlijke eenheid van cruciaal belang.

Gezonde grens

Liefde voor kleinkinderen doet niets af aan de verantwoordelijkheid voor je eigen woorden en intonaties. Verwantschap geeft geen ruimte voor devaluatie of spot, zelfs niet verholen. In dit soort situaties moet men:

  1. onaanvaardbaar gedrag duidelijk afbakenen in plaats van te discussiëren over motieven;
  2. Praat over consequenties in plaats van dreigementen;
  3. handelen als een verenigd opvoedingsteam;
  4. Onthoud dat het beschermen van de emotionele ruimte van een kind geen ultimatum is, maar een verantwoordelijkheid.

Het veranderen van familieregels betekent niet het vernietigen van relaties. Het is vaak de enige manier om ze gezond te maken. Weigeren om passieve agressie te accepteren is geen conflict, maar volwassenheid. De naam van het kind is slechts een excuus. De echte vraag ligt altijd dieper, namelijk of ouders het recht hebben dat hun beslissingen worden gerespecteerd. In een gezond gezin is het antwoord altijd ja.